Հոգեբանական միջամտությունը պատերազմական իրավիճակներում: տեսական ակնարկ

3. Տարհանման հետ կապված հոգետրավմաները

Պատերազմական իրավիճակների դժվար հաղթահարելի իրադրություններից է նաև տարհանումը, որի հիմնական տրավմատիկ գործոններն են՝

· ապրուստի և կենցաղի բազմազան խնդիրները,

· ֆինանսական և գոյատևման խնդիրները,

· բարեկամներից և հարազատներից հեռու լինելը,

· սովորական առօրյայի կորուստը, անապահովության զգացումը,

· նոր միջավայրում միջանձնային շփման դժվարությունները հասակակիցների և մեծահասակների հետ,

· ծնողների կամ խնամողների հետ կոնֆլիկտների սրացումը,

· մշակույթային տարբերությունների խնդիրները, սոցիալական հարմարման բարդությունները,

· լեզվական և հաղորդակցական խնդիրները,

· խտրականության և անհանդուրժողականության դրսևորումները, և այլն [2]։

Տարհանված երեխաների արձագանքները շ կախված են մի շարք հանգամանքներից։ Կարելի է առանձնացնել տարհանված երեխային բնորոշ ապահարմարողական հետևյալ հակազդումները.

· սննդի ընդունման և ախորժակի խանգարումներ, քնի խանգարումներ,

· հուզական պոռթկումներ, ագրեսիվություն, բարկության պոռթկումներ,

· ներամփոփություն, լաց, հուզական անհավասարակշիռ վիճակ,

· տարաբնույթ վախեր (մթություն, հարձակում, մահացածներ, ուրվականներ, աղմուկ և այլն),

· վարքի և հույզերի կառավարման դժվարություններ,

· հետընթացային, ռեգրեսիվ վարք (գիշերամիզություն, մանկամտություն, անինքնուրույնություն, եղունգների կրծում և այլն),

· տրավմատիկ իրողության վերաբերյալ կպչուն մտքեր և վերհիշումներ,

· հոգեբանական սթրեսից առաջացող տարաբնույթ ֆիզիկական ցավեր, հոգեսոմատիկ ռեակցիաներ

· խուսափում տրավմատիկ իրողությունը հիշեցնող իրավիճակներից և խոսակցություններից,

· Իմացական գործընթացների դժվարություններ, ուշադրության և հիշողության խնդիրներ,

· ուրիշների հետ համագործակցելու դժվարություններ,

· կրթական առաջադիմության դժվարություններ, և այլն [2]։